Recht op veilige en gezonde werkomgeving erkend als vijfde fundamentele principe en recht op werkplaats

De 110e Internationale Arbeidsconferentie werd op vrijdag 10 juni afgesloten met de goedkeuring van een belangrijke resolutie: gezondheid en veiligheid zullen voortaan worden erkend als het vijfde grondbeginsel en recht op het werk. Er was al de vrijheid van vereniging en de effectieve erkenning van het recht op collectieve onderhandelingen, de uitbanning van gedwongen en verplichte arbeid, de uitbanning van kinderarbeid en de uitbanning van discriminatie i.v.m. arbeid en beroep. Al deze fundamentele rechten staan centraal binnen de activiteiten van de IAO. Zij vormen als het ware de basissokkel. Deze fundamentele rechten moeten overal gerespecteerd worden. De lidstaten van de IAO verbinden zich er immers toe het fundamentele recht op een veilige en gezonde werkomgeving te eerbiedigen en te bevorderen. Er bestaan nu 10 fundamentele IAO-verdragen, waaronder twee nieuwe:  het Verdrag nr. 155 inzake de veiligheid en gezondheid op het werk en het Verdrag nr. 187 inzake het bevorderen van de veiligheid en gezondheid op het werk. België heeft deze internationale verdragen uiteraard reeds geratificeerd, maar de uitdaging zal erin bestaan zoveel mogelijk landen ertoe aan te zetten dit ook te doen, om een efficiënte controle op de toepassing van de teksten mogelijk te maken. De duidelijke doelstelling is het aantal ongevallen op het werk in de hele wereld terug te dringen.

Dit mooi tripartiet resultaat (van werknemers, werkgevers en regeringen) kon onder meer bereikt worden dankzij de bewustwordingscampagnes van de internationale syndicale beweging om gezondheid en veiligheid op het werk in de basissokkel van grondrechten te laten opnemen. Dit ligt ook in de lijn van de Eeuwfeest Verklaring van de IAO in 2019. De Covid 19-pandemie heeft zeker bijgedragen tot de collectieve bewustwording van noodzaak van een op mensenrechten gebaseerde aanpak.

Deze internationale arbeidsconferentie is meteen ook de laatste voor huidig directeur-generaal van het Internationaal Arbeidsbureau (IAB), Guy Ryder, die 10 jaar aan het hoofd heeft gestaan van deze hoge internationale administratie. Afkomstig uit het vakbondsmilieu, stelde hij al zijn talent en expertise ten dienste van de internationale arbeidsgemeenschap om meer sociale rechtvaardigheid in de wereld te bereiken. De ACLVB wil hem dan ook bedanken voor zijn verwezenlijkingen binnen een zo fundamenteel domein en zijn voortdurende ijver. Hij is ook iemand die altijd beschikbaar is voor anderen, ook voor onze organisatie. Guy Ryder wordt opgevolgd door Gilbert Houngbo,  voormalig premier van Togo en voormalig adjunct-directeur-generaal van de IAO. Hij zal in oktober 2022 in functie treden.